• ۲ دقیقه مطالعه

آشنایی با ۱۴ عامل مستعد‌کننده‌ی فرسایش مغز (دمانس)


آشنایی با ۱۴ عامل مستعد‌کننده‌ی فرسایش مغز (دمانس)


وقتی صحبت از دمانس (فرسایش مغز) و بیماری‌های زیرمجموعه‌ی آن مانند آلزایمر می‌شود، هنوز با پرسش‌های بدون پاسخ زیادی مواجه هستیم. اما طی سال‌های گذشته برخی بیماری‌ها و اختلالات جزو عوامل مستعد‌کننده‌ی اصلی شناخته شده‌اند.

حالا نتایج دو پژوهش بزرگ جدید، دو عامل خطرساز تازه را به لیست قبلی اضافه کرده: اختلالات بینایی درمان نشده و کلسترول بالا.

بنابراین اگر جزو افرادی هستید که نیاز به عینک دارید، اما از آن استفاده نمی‌کنید و سراغ راهکارهای جایگزین اصلاحی هم نمی‌روید (به ویژه در سنین بالا)، باید بدانید که احتمال بروز دمانس در شما حدود ۲ درصد افزایش پیدا می‌کند.

علت دقیق این تاثیر مشخص نیست. اما احتمالا با کاهش بینایی، نیاز مغز به پردازش اطلاعات کمتر شده و همین موجب تحلیل سلول‌های مرتبط می‌شود. ضمن اینکه کم‌شدن بینایی روی کاهش فعالیت‌های اجتماعی هم تاثیرگذار است.

آگهی کلینیک کیمیا سال‌های سالمِ بیشتر، نه فقط سال‌های بیشتر پزشکی طول عمر، کاملاً آنلاین از هر نقطه‌ی جهان مشاورهٔ ۱۵ دقیقه‌ای رایگان در واتساپ

اینها لیست ۱۴ عامل اصلی خطرساز ابتلا به دمانس (زوال عقل) هستند که تا به حال شناسایی شده‌ و پیش‌بینی می‌شود کاهش یا درمان آنها از بروز حدود نیمی از موارد دمانس پیشگیری خواهد کرد. چون جمع میزان افزایش ریسک آنها ۴۵ درصد است (مقابل هر مورد، میزان افزایش ریسک ابتلا به دمانس درج شده):

  • سطح تحصیلات پایین (بله کم‌سوادی مستعد کننده‌ی ابتلا به زوال عقل است!) – ۵ درصد.
  • کاهش شنوایی – ۷ درصد.
  • کلسترول بالا – ۷ درصد.
  • افسردگی – ۳ درصد.
  • آسیب مغزی – ۳ درصد.
  • نداشتن فعالیت بدنی – ۲ درصد.
  • دیابت – ۲ درصد.
  • مصرف دخانیات – ۲ درصد.
  • فشار خون بالا – ۲ درصد.
  • چاقی – ۱ درصد.
  • مصرف مقادیر بالای الکل – ۱ درصد.
  • تنهایی – ۵ درصد.
  • آلودگی هوا – ۳ درصد.
  • کاهش بینایی – ۲ درصد.

با توجه به افزایش طول عمر انسان و پیر شدن جمعیت جهان، ابتلا به دمانس به طور قابل توجهی در حال افزایش است و پیش‌بینی می‌شود تا سال ۲۰۵۰ بیش از ۱۵۰ میلیون نفر در سراسر جهان مبتلا به انواع دمانس شده باشند.

https://www.thelancet.com/commissions/dementia-prevention-intervention-care

https://www.bbc.com/news/articles/c84jdxd4x1ro

آگهی کلینیک کیمیا سال‌های سالمِ بیشتر، نه فقط سال‌های بیشتر پزشکی طول عمر، کاملاً آنلاین از هر نقطه‌ی جهان مشاورهٔ ۱۵ دقیقه‌ای رایگان در واتساپ

مطالب مرتبط

تاثیر واکسن زونا (شینگل) در به‌تاخیر انداختن بروز دمانس؟
تاثیر واکسن زونا (شینگل) در به‌تاخیر انداختن بروز دمانس؟

برای پیشگیری از ابتلا به بیماری زونا و یا کاهش عوارض آن یک واکسن به وجود دارد که تحت عنوان واکسن زونا یا واکسن شینگل (Shingles) شناخته می‌شود. مدتی است که پژوهشگران متوجه شده‌اند تزریق این واکسن یک مزیت دیگر هم به‌همراه دارد و اکنون نتایج یک پژوهش تازه هم آن را تایید کرده است. […]

آیا کابوس‌های شبانه در میانسالی نشانه‌ای از بروز زوال عقل است؟
آیا کابوس‌های شبانه در میانسالی نشانه‌ای از بروز زوال عقل است؟

یک پژوهش تازه نشان داده که وجود کابوس‌های شبانه در میانسالی پیش‌بینی کننده‌ی بروز زوال عقل (دمانس) طی سال‌های آینده است و افرادی که هفته‌ای حداقل یک بار دچار کابوس شبانه می‌شوند، با احتمال ۴ برابر دیگران به دمانس مبتلا خواهند شد. البته پژوهشگران هنوز نمی‌دانند که رابطه‌ی میان کابوس شبانه و زوال عقل چیست: […]

پیش‌بینی بروز زوال عقل (دمانس) از ۱۵ سال قبل از وقوع با یک تست خون
پیش‌بینی بروز زوال عقل (دمانس) از ۱۵ سال قبل از وقوع با یک تست خون

فروردین ماه امسال بود که در آپدیت ام دی از یک تست خون برای پیش‌بینی بروز زوال عقل (دمانس) از حدود یک دهه قبل صحبت کردیم. اکنون یک پژوهش تازه مدعی است که با اندازه‌گیری ۱۱ پروتئین در خون می‌توان احتمال بروز دمانس را از ۱۵ سال قبل با دقت ۹۰ درصد پیش‌بینی کرد. آگهی […]

آشنایی با مهم‌ترین راهکارهای پیشگیری از سرطان
آشنایی با مهم‌ترین راهکارهای پیشگیری از سرطان

پادکست را می‌توانید در پلت‌فرم‌های زیر هم گوش کنید: سالانه بیش از ۱۸ میلیون مورد جدید سرطان در دنیا رخ می‌دهد که سهم کشور ایران […]

افزایش احتمال بروز دمانس در مصرف‌کنندگان درمان جایگزینی هورمون دوران زادبس
افزایش احتمال بروز دمانس در مصرف‌کنندگان درمان جایگزینی هورمون دوران زادبس

درمان جایگزینی هورمون (HRT) برای درمان نشانه‌های دوران زادبس (یائسگی) استفاده می‌شود و یکی از اهداف آن هم پیشگیری از پوکی استخوان است. اما اکنون یک مطالعه نشان داده این جایگزینی هورمون با افزایش ریسک ابتلا به دمانس مرتبط است. آگهی کلینیک کیمیا سال‌های سالمِ بیشتر، نه فقط سال‌های بیشتر پزشکی طول عمر، کاملاً آنلاین از […]

ارتباط استفاده از سمعک و کاهش احتمال ابتلا به دمانس در افراد کم شنوا
ارتباط استفاده از سمعک و کاهش احتمال ابتلا به دمانس در افراد کم شنوا

برخی افرادی که دچار کم‌شنوایی می‌شوند، با استفاده از «سمعک» مشکل فرهنگی دارند و این به‌ویژه در جامعه ما به‌چشم می‌آید. انگار استفاده از سمعک یک نقص بزرگ به حساب می‌آید و اشخاص از آن پرهیز می‌کنند! حالا نتیجه این پژوهش را ببینید که نشان داده استفاده از سمعک در افرادی که کم‌شنوایی دارند، احتمال […]

مطالب داغ

ترسیم «بزرگ‌ترین» نقشه سه‌بعدی از مغز و ارتباطات پیچیده‌ی آن
ترسیم «بزرگ‌ترین» نقشه سه‌بعدی از مغز و ارتباطات پیچیده‌ی آن

پژوهشگران توانسته‌اند بزرگترین نقشه‌ی سه‌بعدی از مغز و فعالیتش را ترسیم کنند. البته وقتی صحبت از «بزرگ‌ترین» نقشه می‌شود، این تصور پیش‌ می‌آید که نقشه‌ی سه بعدی تمام مغز ترسیم شده، ولی ساختار مغز بسیار پیچیده‌تر از توانایی‌های فناوری‌‌های فعلی است. در نتیجه‌ بزرگ‌ترین نقشه‌ی فعلی ما، فقط حاوی اطلاعات اسکن «یک میلی‌متر مکعب» از […]

کمبود فلاوانول‌ها در رژیم غذایی و کاهش حافظه در سالمندان
کمبود فلاوانول‌ها در رژیم غذایی و کاهش حافظه در سالمندان

فلاوانول‌ها موادی هستند که در برخی میوه‌ها و گیاهان وجود دارند, در مورد تاثیر آنها روی بهبود حافظه و عملکرد مغز قبلا پژوهش‌های متعددی انجام شده. حالا یک پژوهش تازه برای نخستین بار نشان داده کمبود این ماده رژیم غذایی سالمندان با کاهش حافظه مرتبط است. جالب است بدانید در موش‌ها معلوم شده مصرف فلاوانول‌ها […]

ساخت تست نواری کاغذی برای تشخیص سریع آنفلوآنزا
ساخت تست نواری کاغذی برای تشخیص سریع آنفلوآنزا

پژوهشگران نوعی تست نواری ساده ساخته‌اند که نه‌تنها به سرعت آنفلوآنزا را تشخیص می‌دهد، بلکه‌ سویه‌ آن را هم مشخص می‌کند. این تست نواری (Paper Strip Test) با همکاری میان پژوهشگران سه دانشگاه MIT، هاروارد و پرینستون ساخته شده و سازندگان آن می‌گویند که پزشکان می‌توانند به راحتی در مطب از آن استفاده کنند. در […]

از دست رفتن ۲۵ سال کار پژوهشی به خاطر اشتباه نظافتچی!
از دست رفتن ۲۵ سال کار پژوهشی به خاطر اشتباه نظافتچی!

یک داستان طنز مشهور وجود دارد که شاید آن را شنیده‌ باشید: در بخش مراقبت‌های ویژه یک بیمارستان، بیماران تخت شماره هفت حدود ساعت ۱۲ ظهر ناگهان جان خودشان را از دست می‌دادند! برای آن دلایل علمی متعددی مطرح شد اما نتیجه‌ای به دست نیامد. در نهایت یکی از پزشکان تصمیم گرفت کنار تخت بنشیند […]

مطالب پربازدید

میزان مناسب و بهترین روش مصرف ویتامین D: روزانه؟ هفتگی یا ماهیانه؟
میزان مناسب و بهترین روش مصرف ویتامین D: روزانه؟ هفتگی یا ماهیانه؟

ویتامین D جزو ویتامین‌های مهمی است که کمبود آن در تمام دنیا شیوع بالایی دارد و پیش‌بینی می‌شود حدود یک میلیارد نفر در سراسر جهان به کمبود آن دچار هستند. در اینجا می‌خواهیم به این نکته بپردازیم که بهترین روش مصرف مکمل ویتامین دی چگونه است و مقدار مناسبش چقدر است؟ اما پیش از شروع […]

آیا تیرزپاتید (Tirzepatide) در درمان چاقی یک انقلاب ایجاد می‌کند؟
آیا تیرزپاتید (Tirzepatide) در درمان چاقی یک انقلاب ایجاد می‌کند؟

تیرزپاتید (Tirzepatide) با اثر همزمان روی گیرنده‌های GLP1 و GIP، در پژوهشی روی بیش از ۲۵۰۰ نفر تا ۲۲.۵ درصد کاهش وزن ایجاد کرده است؛ عددی که با نتایج جراحی‌های کاهش وزن قابل مقایسه است.

تیرزپاتید، ویگووی، ویکتوزا و… پاسخ به پرسش‌های رایج در مورد داروهای لاغری و کاهش وزن GLP1
تیرزپاتید، ویگووی، ویکتوزا و… پاسخ به پرسش‌های رایج در مورد داروهای لاغری و کاهش وزن GLP1

قبلا در «آپدیت ام دی» در مورد داروهای لاغری و کاهش وزن زیاد صحبت کرده‌ایم. در میان آنها یک دسته دارویی خاص طی چند سال گذشته محبوبیت ویژه‌ای پیدا کرده‌اند. اینها جزو یک کلاس دارویی به نام «آگونیست گیرنده پپتید شبه گلوکاگون ۱» یا به طور خلاصه «آگونیست GLP1» هستند. جالب است بدانید اغلب این […]

جدول «میزان پروتئین» مواد غذایی و عدم تطابق وزن خوراکی‌ها با حجم پروتئین
جدول «میزان پروتئین» مواد غذایی و عدم تطابق وزن خوراکی‌ها با حجم پروتئین

دو هفته قبل به موضوع مهم «میزان پروتئین مورد نیاز» و اشتباه‌های رایج در مورد آن پرداختیم. اما اکنون نوبت بخش دوم داستان است: اینکه در هر ماده غذایی چه میزان پروتئین وجود دارد و چرا اغلب افراد در این مورد دچار اشتباه می‌شوند؟ اکثر افراد تصور می‌کنند مثلا ۱۰۰ گرم سینه پخته مرغ دارای […]

با همکاری

پژوهشکده آینده پژوهی در سلامت

پژوهشکده آینده پژوهی در سلامت

معاونت آموزشی سازمان نظام پزشکی کل کشور

معاونت آموزشی سازمان نظام پزشکی کل کشور

اداره کل آموزش همگانی جمعیت هلال احمر

اداره کل آموزش همگانی جمعیت هلال احمر

X
آپدیت ام دی تازه‌های پزشکی از رفرنس‌های معتبر