۱۶ فروردین ۱۴۰۲ دکتر علی‌اصغر هنرمند

بررسی پیشرفت‌های به‌دست آمده و نگاه به درمان آلزایمر در آینده

نشریه نیچر طی مقاله‌ای جذاب، به پیشرفت‌های به‌دست آمده در رابطه با بیماری آلزایمر و دورنمای درمان آن در آینده پرداخته است.

اینجا با مهم‌ترین نکات مقاله آشنا می‌شویم:

  • چند ماه قبل سازمان غذا و داروی امریکا داروی lecanemab را برای آلزایمر تایید کرده که این داروی آنتی‌بادی به طور واضح پلاک‌های مغزی را کاهش می‌دهد و فرایند بیماری را حدود ۲۵ درصد کند می‌کند.
  • این دارو عملا فرصت زندگی مستقل و باکیفیت بیماران را چندین ماه بیشتر می‌کند.
  • البته تجویز دارو مشکل است. نیاز به تزریق بیمارستانی و تحت نظارت پرستار دارد و بیماران به خاطر عوارض آن باید تحت پایش باشند.
  • یک داروی مشابه به نام aducanumab هم سال ۲۰۲۱ تاییدیه دریافت کرد اما نتایج آن متناقض بوده.
  • در هر صورت پیشرفت‌های چند سال اخیر نشان داده که احتمالا در آینده می‌توان برای پیشگیری از آلزایمر یک راهکار واقعی پیدا کرد.
  • احتمالا می‌توان از داروهای موجود و آینده به صورت ترکیبی استفاده کرد تا در مراحل مختلف بیماری، پیشرفتش را تا حد ممکن کنترل کرد و اغلب متخصصین معتقدند درمان‌های ترکیبی بهترین راهکار خواهد بود.
  • همانطور که می‌دانید آلزایمر به تدریج و طی سال‌های اول (حتی چند دهه) کاملا مخفیانه پیشرفت می‌کند. نخستین علائم شناختی وقتی ظاهر می‌شود که بیماری پیشرفت نسبتا زیادی داشته: زمانی که پروتئینی به نام tau در مغز شکل گرفته.
  • اینکه تمام این فرایند‌ها چگونه طی می‌شود هنوز برای علم پزشکی به طور کامل روشن نشده و داروهایی که tau را هدف می‌گیرند، فعلا در آزمایشات زیاد موفق نبوده‌اند. اما احتمالا ترکیب‌ آنها با داروهای ضد آمیلوئید موثر خواهد بود.
  • در یک تحقیق مهم انجام شده به نام Tau NexGen به شرکت کنندگان ترکیب lecanemab و tau-reducing antibody داده شده و البته نتایج هنوز مشخص نیست. اما محققان به آن بسیار امیدوار هستند. اولین نتایج بعد از سال ۲۰۲۷ مشخص خواهد شد.
  • یک تحقیق مهم دیگر برای داروهای ترکیبی به نام ATP trial احتمالا از سال دیگر مجوز شروع تست بالینی را دریافت خواهد کرد. انجام این تحقیق دوم احتملا صدها میلیون دلار هزینه خواهد داشت!
  • در حال حاضر درمان با Lecanemab برای بیماران سالیانه ۲۶۵۰۰ دلار هزینه دارد و هر چند هفته یک بار باید تزریق شود. اما محققان می‌گویند احتمالا می‌توانند یک نمونه دوز پایین به صورت خوراکی تولید کنند که در درازمدت توسط بیماران قابل استفاده باشد.
  • احتمالا بیماران باید یک دوره درمان تزریقی انجام دهند تا پلاک‌ها برداشته شود و سپس روی درمان با دوز پایین خوراکی قرار بگیرند تا آلزایمر کنترل شود.
  • یک داروی خوراکی دیگر هم در حال توسعه است که آنزیمی است که سبب می‌شود آمیلوئید به پروتئین‌های کوچک‌تر تجزیه شود که آن قطعات مضر نیستند.
  • چندین واکسن ضد tau و ضد amyloid هم در حال تحقیق و توسعه هستند و برخی از آنها در نخستین فاز تست بالینی قرار دارند. آنها سیستم ایمنی را به گونه‌ای آموزش می‌دهند که این پروتئین‌ها را شناسایی و نابودشان کند! هدف اصلی این واکسن‌ها کند کردن یا پیشگیری از شروع بیماری است.
  • حتی یک واکسن هم در حال ساخت است که همزمان ضد tau و ضد amyloid عمل می‌کند.
  • برخی محققان هم در تلاشند که ژن ایجادکننده آلزایمر را هدف قرار دهند. در یک پژوهش جالب و مهم در افرادی که ژن APOE دارند (که مستعد کننده آلزایمر است) یک نسخه اصلاح شده را به یک حامل ویروسی متصل کرده و آن را مستقیما به مایع مغزی نخاعی تزریق کرده‌اند! نتایج هم امیدبخش بوده است. اما شرکت‌کنندگان این تحقیق باید حداقل تا سال ۲۰۲۸ پایش شوند تا نتیجه قطعی را داشته باشیم.
  • برخی محققان هم روی روش‌های ساده‌تر کار می‌کنند: نشان داده شده که ورزش‌های هوازی و تمرین‌های کششی باعث کاهش سرعت پیشرفت بیماری می‌شود.

در نهایت اکثر متخصصان معتقدند که در آلزایمر یک راه حل ثابت برای بیماران وجود ندارد و در نهایت برای هر شخص باید درمان و راهکار ترکیبی خاص خودش را دنبال کرد.

https://www.nature.com/articles/d41586-023-00954-w

مطالب مرتبط

هفت پیشرفت مهم پزشکی و سلامت در سال ۲۰۲۳

پایان سال ۲۰۲۳ نزدیک است و امسال در حوزه پزشکی و سلامت شاهد پیشرفت‌های قابل توجهی بودیم که بد نیست در آخرین روزهای آن، نگاهی به مهم‌ترین‌شان بیندازیم: ۱- آغاز ژن درمانی بیماری‌ها با تکنیک کریسپر همین چند هفته قبل بود که نخستین «ژن درمانی برای بیماران کم خونی داسی» شکل مورد تایید قرار گرفت […]

چرا «تمرین‌های قدرتی» و «عضله سازی» بهترین کاری است که می‌توانید برای سلامت‌تان انجام دهید؟

پادکست را می‌توانید در پلت‌فرم‌های زیر هم گوش کنید: ما برای مراقبت از سلامت‌مان ممکن است کارهای مختلفی انجام دهیم: مثلا رژیم غذایی سالمی داشته باشیم، مکمل‌ و ویتامین مصرف کنیم یا از مصرف دخانیات خودداری کنیم. همه با این راهکارها آشنا هستیم. اما نکته‌ای که اغلب افراد نمی‌دانند این است که تمام این راهکارها […]

آشنایی با مهم‌ترین راهکارهای پیشگیری از سرطان

پادکست را می‌توانید در پلت‌فرم‌های زیر هم گوش کنید: سالانه بیش از ۱۸ میلیون مورد جدید سرطان در دنیا رخ می‌دهد که سهم کشور ایران بیش از ۱۸۰۰۰۰ مورد جدید است. جالب است بدانیم از هر سه نفر، یک نفر در طول عمر خود مبتلا به سرطان می‌شود و از هر ۴ نفر، یک نفر […]

آیا هوش مصنوعی جایگزین پزشکی و طبابت می‌شود؟

اگر از هوش مصنوعی‌های پرطرفدار فعلی (مثلا ChatGPT) بپرسید که آیا «آنها جایگزین پزشکی می‌شوند؟» به شما پاسخ می‌دهد: خیر! هوش مصنوعی به هیچ عنوان جایگزین پزشک نخواهد شد و فقط ابزاری است که به پزشکان در تشخیص و درمان بیماری‌ها «کمک» خواهد کرد. اما آیا باید این پاسخ را «باور» کنیم؟ به‌ویژه اینکه می‌دانیم […]

۱۰ توصیه برای استفاده از شبکه‌های اجتماعی توسط نوجوانان

شبکه‌های اجتماعی روی ذهن و جسم ما اثرات مثبت و منفی زیادی برجای گذشته‌اند و نمی‌توان آن را کتمان کرد. اما این تاثیر در نوجوانان بسیار بیشتر و مهم‌تر بوده است. به همین خاطر انجمن روانشناسی آمریکا یک دستورالعمل شامل ۱۰ توصیه برای استفاده نوجوانان از شبکه‌های اجتماعی منتشر کرده است. آنها معتقدند آموزش استفاده […]

نقش باکتری های روده ای در بروز آلزایمر

یک ضرب المثل ترکی می‌گوید «راه قلب مردان از معده می‌گذرد» با این تحقیقات جدید به نظر میرسد که راه مغز هم از روده می‌گذرد و انگار کلاً دستگاه گوارش، عنان اختیار مغز و قلب ما را در دست دارد! به تازگی یک مطالعه بزرگ انجام شده که نشان میدهد، وجود برخی از باکتری های […]

مطالب داغ

نجات جان انسان با کمک ربات متخصص مراقبت‌های ویژه

آیا با «ساعت طلایی» آشنا هستید؟ وقتی فردی دچار حادثه می‌شود (مثلا در یک سانحه‌ی رانندگی دچار آسیب جدی می‌شود) دقایق اهمیت پیدا می‌کنند و اگر طی ۶۰ دقیقه‌ی ابتدایی بتوان وضعیت فرد را پایدار نگه داشت، احتمال زنده ماندن به طور قابل توجهی بالا می‌رود. اما احیای بیمار در چنین شرایطی کاری پیچیده و […]

ضرر بیشتر ویپ نعنایی نسبت به دیگر نمونه‌ها

مصرف ویپ (سیگار الکتریکی) به طور کلی خوب نیست، اما اگر ویپ می‌کشید حداقل سراغ طعم نعنایی‌اش نروید! یک پژوهش تازه نشان داده که منتول سبب می‌شود مواد سمی بیشتری به ریه‌ها منتقل شود و افرادی که این طعم را استفاده می‌کنند در مقایسه با گروهی که از این طعم استفاده نمی‌کنند، وضعیت ریه نابسمان‌تری […]

عدم ارتباط میان ابتلا به کووید۱۹ و افزایش احتمال بروز آسم در کودکان

اثرات درازمدت عفونت ویروس کرونا بر سلامتی در کودکان خردسال مبتلا به بیماری‌های تنفسی و آسم، موضوعی نگران‌کننده است. از آن‌جایی که در مطالعات گذشته ثابت شده که عفونت‌های ویروسی تنفسی سبب افزایش خطر آسم در کودکان می‌شوند، محققان در مطالعه جدیدی بررسی کردند که آیا ابتلاء به ویروس کرونا هم سبب افزایش خطر آسم […]

آغاز پژوهش روی تاثیر تزریق تک دوز واکسن گارداسیل ۹

واکسن گارداسیل ۹ ظرفیتی شرکت مرک به صورت تزریق سه دوزی برای ویروس HPV مورد تایید قرار گرفته. اما این شرکت می‌گوید احتملا تزریق تک دوز آن هم در دراز مدت موثر است و برای رسیدن به جمع‌بندی، دو پژوهش بالینی مجزا را آغاز خواهد کرد. این پژوهش از چند ماه دیگر روی زنان و […]

مطالب پربازدید

آیا تیرزپاتید (Tirzepatide) در درمان چاقی یک انقلاب ایجاد می‌کند؟

این روزها داروهای کاهش وزنی که با اثر روی گیرنده GLP1 عمل می‌کنند، طرفداران زیادی پیدا کرده‌اند و سماگلوتید (semaglutide) در خط مقدم آنها است. حالا یک داروی دیگر به نام تیرزپاتید (Tirzepatide) هم احتمالا به لیست داروهای لاغری اضافه خواهد شد و این یکی حتی از سماگلوتید هم بهتر عمل می‌کند. این دارو در […]

تایید داروی تیرزپاتید (Tirzepatide) برای کاهش وزن توسط سازمان غذا و داروی آمریکا

اواخر اردیبهشت از نتایج قابل توجه داروی تیرزپاتید (Tirzepatide) در کاهش وزن صحبت کردیم. حالا سرانجام استفاده از این دارو توسط سازمان غذا و داروی آمریکا برای دو گروه از افراد مورد تایید قرار گرفته است: ۱- افراد چاق (دارای BMI بالای ۳۰)
۲- افرادی که دارای اضافه وزن هستند (BMI بالای ۲۷) و یکی از […]

آشنایی با مهم‌ترین علائم و نشانه‌های ابتلا به ویروس کرونای JN.1

ویروس JN.1 کرونا با سرعت زیادی در حال انتشار است و به گفته متخصصین، علائم و نشانه‌های ابتلا به این ویروس تا حدی با دیگر واریانت‌ها کووید متفاوت است. به نظر می‌رسد که سرعت انتشار این ویروس از نوع اُمیکرون بیشتر بوده اما شدت علائم ابتلا به آن در مقایسه با اُمیکرون خفیف‌تر است. در […]

آیا یک پزشک استرالیایی موفق به درمان تومور مغزی شده است؟

پروفسور ریچارد اسکولیر یک پاتولوژیست متخصص در حوزه‌ی سرطان پوست است که در استرالیا زندگی می‌کند و پژوهش‌های او به همراه همکارش سبب نجات جان هزاران نفر از این بیماری شده. حدود یک سال قبل دکتر اسکولیر متوجه شد خودش به نوعی سرطان مغز مبتلا شده. یک نوع خاص از تومور گلیوبلاستوما که به‌قدری مهاجم […]

با همکاری

پژوهشکده آینده پژوهی در سلامت
پژوهشکده آینده پژوهی در سلامت
لوگو انجمن پزشکان عمومی کرمان
انجمن پزشکان عمومی کرمان
معاونت آموزشی سازمان نظام پزشکی کل کشور
معاونت آموزشی سازمان نظام پزشکی کل کشور
اداره کل آموزش همگانی جمعیت هلال احمر
اداره کل آموزش همگانی جمعیت هلال احمر
لوگو انجمن پزشکان عمومی اردبیل
انجمن پزشکان عمومی اردبیل
X
آپدیت ام دی تازه‌های پزشکی از رفرنس‌های معتبر