نویسنده: دکتر علی‌اصغر هنرمند

کمک‌ گرفتن از جرم گوش برای تشخیص بیماری‌ها

پژوهشگران می‌گویند که می‌توان از جرم گوش برای تشخیص برخی بیماری‌های مهم استفاده کرد! به گفته‌ی محققان از جرم گوش (که به آن سرومن هم می‌گویند) می‌توان برای تشخیص یا پایش پیشرفت برخی سرطان‌ها، آلزایمر و حتی برخی بیماری‌های متابولیسمی کمک گرفت. البته مطالعه روی جرم‌ گوش سال‌ها است که در جریان است. چندین پژوهش […]

درگذشت دکتر جارویک مخترع نخستین قلب مصنوعی

روز گذشته دکتر رابرت جارویک در سن ۷۹ سالگی درگذشت. او بیشتر از اینکه پزشک باشد، یک مهندس بود که خدمت بزرگی به بشریت کرد. دکرت جارویک مخترع نخستین قلب مصنوعی دنیا بود. این قلب حدود ۴۲ سال قبل در بدن بارنی کلارک قرار گرفت که یک دندانپزشک بود. او به خاطر مشکل شدید قلبی […]

علت خاص‌ بودن صدای یک خواننده: ابتلا به یک بیماری نادر؟

یک مطلب نسبتا زرد!‌احتمالا مایلی سایرس (خواننده) را می‌شناسید؟ او در یک مصاحبه گفته که علت خاص بودن صدایش، وجود پولیپ روی تارهای صوتی‌اش است. او می‌گوید مبتلا به یک بیماری نادر تحت عنوان اِدِم رینکه (Reinke’s edema) است. این بیماری در برخی افراد به دلایل مختلف از جمله مصرف زیاد سیگار، استفاده‌ی بیش از […]

ابداع یک لنز تماسی چشمی برای دیدن نور مادون قرمز

عینک‌های دید در شب، نور مادون قرمز را به نور مرئی تبدیل می‌کنند. اما حالا پژوهشگران چیزی ساخته‌اند که شبیه فیلم‌های علمی تخیلی است: یک لنز چشمی که به شما قابلیت دیدن نور مادون قرمز را می‌دهد! آنها با کمک نانوفناوری توانسته‌اند لنزی بسازند که نور مادون قرمز را به نور مرئی تبدیل می‌کند. جالب […]

رابطه میان مصرف «خوراکی‌های فوق فرآوری» و ظهور زودهنگام علائم پارکینسون

همین چند هفته قبل در آپدیت اِم دی در مورد خوراکی‌های فوق فرآوری صحبت کردیم و از عوارض آنها گفتیم. حالا نتایج یک پژوهش جدید که در ژورنال Neurology منتشر شده، از ارتباط میان مصرف آنها و بروز زودهنگام علائم پارکینسون می‌گوید. بر اساس این مطالعه، در افرادی که مصرف این خوراکی‌ها در آنها بالا […]

همه چیز در مورد تب دنگی: از شناسایی پشه تا پیشگیری و درمان

احتمالا اسم بیماری «تب دِنگی» را شنیده‌اید؟ پشه‌ی ناقل این بیماری به خاطر تغییرات آب و هوایی و افزایش مسافرت‌ها در ایران هم مستقر شده و انتقال آن به‌ویژه در خطه‌ی شمالی و جنوبی کشور رخ می‌دهد. به‌خاطر جدید بودن این ویروس در ایران، اکثر ما از نکات مهم بیماری شامل راهکارهای پیشگیری، نحوه‌ی انتقال […]

تاثیر «کیفیت» کربوهیدرات‌های مصرفی در میانسالی بر سلامت دوران سالمندی

آیا می‌دانستید که کربوهیدارت‌ها هم خوب و بد دارند؟ وقتی اسم این خوراکی‌ها به میان می‌آید، اکثر افراد یاد نان، برنج و پاستا می‌اُفتند. اما طیف وسیعی از مواد غذایی حاوی کربوهیدرات هستند. حالا پژوهشگران در یک مطالعه‌ی بزرگ، تاثیر مصرف کربوهیدرات‌های باکیفیت را بر فرایند سالم ماندن زنان در دوران سالمندی بررسی کرده‌اند و […]

بهترین راهکارهای پیشگیری از بیماری حرکت (ماشین‌گرفتگی) از زبان یک پزشک کشتی

چند روز قبل در صد و سی و یکمین کنگره‌ی سالانه طب داخلی آلمان (بله درست خواندید این کنگره‌ از سال ۱۸۸۲ میلادی در حال برگزاری است). یک سخنرانی جالب توسط دکتر لایشکر ارائه شد که گفتم بد نیست برخی نکات کاربردی‌اش را با شما به‌اشتراک بگذارم: دکتر لایشکر متخصص طب داخلی و اورژانس است […]

افزایش احتمال ابتلا به سرطان پوست در بزرگسالی در صورت تجربه آفتاب‌سوختگی در کودکی

نتایج یک پژوهش کوهورت نشان داده که آفتاب‌سوختگی در کودکی با ابتلا به سرطان پوست در بزرگسالی مرتبط است. در این پژوهش مشخص شده که به ازای هر بار آفتاب‌سوختگیِ منجر به تاول (blistering sunburn) در سن قبل از ۱۵ سالگی، احتمال ابتلا به سرطان پوست از نوع ملانوما ۳.۲ درصد افزایش پیدا می‌کند. محققان […]

پروژه‌ی ۵۰۰ میلیون دلاری برای پیشگیری از همه‌گیری‌های ویروسی آینده

تولید یک واکسن جدید همیشه فرآیندی زمان‌بر بوده و به طور متوسط به ۱۰ الی ۱۵ سال زمان نیاز دارد. با این حال واکسن کرونا با کمک فناوری‌های جدید، در کمتر از یک سال در دسترس قرار گرفت. اما در همین بازه‌ی زمانی هم جان‌های زیادی از دست رفت. حالا پژوهشگران تصمیم‌گرفته‌اند از گذشته درس […]

ارتباط میان مصرف ماری جوانا و بروز زوال عقل

برخی افراد تصور می‌کنند که مصرف ماری جوانا نه تنها مضر نیست، بلکه مفید هم هست! قبلا در آپدیت اِم دی در مورد عوارض مختلف مصرف این ماده صحبت کرده‌ایم: از بروز افسردگی، اضطراب و افکار خودکشی گرفته تا افزایش مشکلات قلبی عروقی، سکته و ابتلا به آسم. اما اطلاعات ما در مورد این ماده […]

کاهش ‍۱۰ ساله‌ی طول عمر با داشتن پنج عامل خطرساز

نتیجه‌ی یک مطالعه‌ی بزرگ نشان می‌دهد که داشتن پنج عامل خطرساز در سن ۵۰ سالگی مساوی با ده سال کاهش طول عمر است: محققان این مطالعه می‌گویند مشخص شده که اصلاح این عوامل خطرساز حتی در پنجاه سالگی هم تاثیر فوق‌العاده‌ای روی افزایش سلامت برجای می‌گذارد و در میان آنها کنترل فشار خون و ترک […]

گجت خنک کننده‌ی بینی برای کاهش درد میگرن بدون استفاده از دارو

در پشت بینی ما یک تجمع از اعصاب قرار دارد که به آن «گانگلیون پتریگوپالاتین» گفته می‌شود. اعصاب این ناحیه وظایف مختلفی برعهده دارند: از جمله تنظیم ترشح اشک، ترشحات بینی و درد. اما می‌دانیم که آنها در بروز میگرن هم نقش دارند و با گشاد کردن عروق احتمالا مسبب برخی سردردها هستند. حالا گروهی […]

ترسیم «بزرگ‌ترین» نقشه سه‌بعدی از مغز و ارتباطات پیچیده‌ی آن

پژوهشگران توانسته‌اند بزرگترین نقشه‌ی سه‌بعدی از مغز و فعالیتش را ترسیم کنند. البته وقتی صحبت از «بزرگ‌ترین» نقشه می‌شود، این تصور پیش‌ می‌آید که نقشه‌ی سه بعدی تمام مغز ترسیم شده، ولی ساختار مغز بسیار پیچیده‌تر از توانایی‌های فناوری‌‌های فعلی است. در نتیجه‌ بزرگ‌ترین نقشه‌ی فعلی ما، فقط حاوی اطلاعات اسکن «یک میلی‌متر مکعب» از […]

چگونه در برابر «رویدادهای بزرگ» واکنش بهتری داشته باشیم؟

گاهی اوقات در زندگی با رخدادی «بزرگ» مواجه می‌شویم. اتفاقاتی که زندگی ما و اطرافیان‌مان را به شدت تحت تاثیر قرار می‌دهند. برخی پدیده‌های طبیعی مانند زلزله جزو این موارد به حساب می‌آیند و البته خودتان می‌توانید وضعیت‌های دیگری را هم تصور کنید. در چنین شرایطی با موجی از احساسات متناقض مواجه می‌شویم: نگرانی، خشم، […]

نقش «داشتن تعطیلات» در پیشگیری از فرسودگی شغلی پزشکان

فرسودگی شغلی (Burnout) یکی از چالش‌های فزاینده در میان پزشکان و کارکنان درمانی است که می‌تواند پیامدهایی جدی از جمله کاهش کیفیت مراقبت، اختلالات روانی و حتی خودکشی داشته باشد. این موضوع نیازمند توجه جدی در سطوح فردی و سیستماتیک است. یک مطالعه‌ که سال ۲۰۲۴ در ایالات متحده بر روی بیش از ۳۰۰۰ پزشک […]

یک ساعت موبایل قبل از خواب = ۲۴ دقیقه خواب کمتر!

یک پژوهش جدید نشان داده «یک ساعت» استفاده از تلفن همراه در تخت‌خواب، سبب کوتاه‌شدن ۲۴ دقیقه‌ای خواب شبانه می‌شود. علاوه بر این مشخص شده که در این افراد، احتمال بروز اختلال بی‌خوابی (insomnia) هم ۵۹ درصد افزایش پیدا می‌کند. این پژوهش در نروژ و روی بیش از ۴۵۰۰۰ دانشجو انجام شده. بخش مهم دیگر […]

آیا «تلفن‌های هوشمند» مقصر اصلی کاهش تمرکز‌مان هستند!؟

سال ۲۰۰۴ یک بررسی روی کاربران ابزارهای دیجیتال نشان داد که بازه توجه (attention span) آنها به طور متوسط «دو و نیم دقیقه» است. حالا همین بررسی بیست سال بعد و در سال ۲۰۲۴ انجام شده و مشخص شده که این عدد به ۴۷ ثانیه رسیده! یعنی تمرکز ما روز‌به‌روز کمتر می‌شود. در این میان […]

با همکاری

پژوهشکده آینده پژوهی در سلامت
پژوهشکده آینده پژوهی در سلامت
معاونت آموزشی سازمان نظام پزشکی کل کشور
معاونت آموزشی سازمان نظام پزشکی کل کشور
اداره کل آموزش همگانی جمعیت هلال احمر
اداره کل آموزش همگانی جمعیت هلال احمر
X
آپدیت ام دی تازه‌های پزشکی از رفرنس‌های معتبر