متهم اصلی اُفت تستوسترون در مردان: چربی احشایی و نه افزایش سن؟
خیلی از ما فکر می‌کنیم که تستوسترون با بالا رفتن سن به طور طبیعی و حتمی پایین می‌آید. درست است که از حدود ۳۵ سالگی سطح این هورمون در مردان کم‌کم کاهش پیدا می‌کند، اما این کاهش آن‌قدر آهسته است که شاید اصلا متهم اصلی نباشد! یک بررسی تازه که در نشریه‌ی انجمن غدد آمریکا منتشر شده، انگشت اتهام را به سمت چیز دیگری گرفته است: «جای ذخیره‌ی چربی در بدن».
چربی احشایی چیست؟
منظور از چربی احشایی، همان چربی عمقی شکم است که دور کبد، معده و روده‌ها را می‌گیرد (نه چربی زیر پوست که آن را با دست می‌شود گرفت). این بافت گیرنده‌های زیادی برای تستوسترون دارد و به همین دلیل با این هورمون رابطه‌ی نزدیکی دارد. پژوهشگران داده‌های سلامت نزدیک به پنج هزار مرد آمریکایی ۲۰ تا ۵۹ ساله را بررسی کردند و دیدند که در این بازه‌ی سنی، چربی احشایی به مراتب بیشتر از سن با افت تستوسترون ارتباط دارد. در واقع وقتی توزیع چربی را در محاسبات لحاظ کردند، تاثیر سن خیلی کم‌رنگ شد.
ویدیوی مرتبط: اهمیت ترکیب بدن: چرا اندازه‌گیری وزن به تنهایی کافی نیست؟
سازوکار احتمالی
هنوز به طور قطعی مشخص نیست که چرا چربی احشایی این‌قدر روی تستوسترون اثر می‌گذارد، اما دو توضیح مطرح است: اول اینکه این چربی مقاومت به انسولین ایجاد می‌کند و این موضوع روی توانایی سلول‌های بیضه در تبدیل کلسترول به تستوسترون اثر می‌گذارد. دوم اینکه چربی احشایی مسیرهای التهابی را فعال می‌کند و باعث می‌شود تستوسترون بیشتری به استرادیول (هورمون زنانه) تبدیل شود.
پیام عملی برای شما
نتیجه‌ی این پژوهش یک نکته‌ی مهم درمانی دارد: اگر دچار کمبود تستوسترون هستید، پیش از آن‌که سراغ تزریق تستوسترون بروید، بهتر است ببینید که آیا چربی شکم‌تان عامل قابل برگشتی نیست؟ کاهش چربی احشایی (با تغییر سبک زندگی یا حتی داروهایی مثل داروهای خانواده‌ی GLP-1) شاید مشکل را از ریشه حل کند.
منبع: ScienceAlert، بر اساس مقاله‌ی منتشرشده در Journal of the Endocrine Society
