۳۰ خرداد ۱۴۰۵ دکتر علی‌اصغر هنرمند

آیا مصرف انواع مکمل ضامن سلامتی و طول عمر است یا…؟

احتمالاً شما هم بارها شنیده‌اید که برای رسیدن به «طول عمر» (Longevity) و داشتن بدنی مقاوم، باید انواع ویتامین‌ها و مکمل‌ها را مصرف کنیم؛ اما آیا واقعاً ترکیب کردن چندین مکمل مختلف، معجون سلامتی می‌سازد یا در سکوت در حال نابود کردن کبد و کلیه‌های ماست؟

متاسفانه در ایران بسیار شاهد هستیم که افراد با طناب اینفلوئنسرها و بلاگرهای غیرمتخصص به چاه می‌روند و با مصرف خودسرانه این محصولات، عوارض جبران‌ناپذیری را به جان می‌خرند.

رویای طول عمر یا میان‌بری برای تخریب کبد؟

متخصصان هشدار می‌دهند که اشتیاق بیش از حد برای ارتقای سلامتی، اگر به درستی انجام نشود می‌تواند خودش با عوارض خطرناکی همراه باشد.

پزشکان روزانه با بیماران متعددی روبه‌رو می‌شوند که با مشکلات کبدی، کلیوی و گوارشی مراجعه می‌کنند؛ مشکلاتی که ریشه در مصرف خودسرانه و ترکیبیِ مکمل‌ها دارد.

داستان یک سنگ کلیه ۳ سانتی‌متری!

برای درک بهتر این موضوع، داستان یک زن ۳۰ ساله را مرور می‌کنیم. او که تحت تاثیر توصیه‌های فضای مجازی روزانه دوزهای بالایی از ویتامین سی، ویتامین دی و زردچوبه را با همراهی الکترولیت‌ها مصرف می‌کرد و پس از مدتی با درد شدید به پزشک مراجعه کرد.

نتیجه سونوگرافی نشان داد که یک سنگ کلیه بزرگ به ابعاد ۲ تا ۳ سانتی‌متر دقیقاً به دلیل مصرف همین «کوکتل مکمل‌ها» ایجاد شده بود و نیاز به جراحی فوری داشت.

مکمل‌های گیاهی و خطر خاموش برای کبد

پژوهشگران حوزه گوارش معتقدند که آمار مراجعان مبتلا به آسیب‌های کبدی ناشی از مکمل‌های گیاهی و رژیمی در حال افزایش است.

جالب اینجا است که بسیاری از بیماران در ابتدا مصرف هرگونه دارو را انکار می‌کنند، اما پس از بررسی‌های دقیق‌تر مشخص می‌شود که روزانه چندین مکمل مختلف مصرف می‌کنند!

کبد انسان قدرت ترمیم بالایی دارد، اما تداوم مصرف این ترکیبات می‌تواند به بیماری‌های مزمن کبدی منجر شود.

تداخلات خطرناک: چرا نباید مکمل‌ها را با هم ترکیب کرد؟

هرچند مکمل‌ها در صورت تجویز درست می‌توانند کیفیت زندگی را تغییر دهند، اما مصرف همزمان آن‌ها خطرات پنهانی متعددی دارد.

بدتر اینکه بسیاری از افراد بدون آگاهی، ترکیبات مشابهی را از «چند محصول مختلف» دریافت می‌کنند که باعث مسمومیت دارویی می‌شود.

عوارض ترکیب کردن غیراصولی مکمل‌ها بسیار متعدد است. برخی از مثال‌های آن شامل موارد زیر است:

  • مسمومیت عصبی: مصرف همزمان مولتی‌ویتامین و مکمل ویتامین ب۶ (Vitamin B6) در طولانی‌مدت می‌تواند منجر به دریافت دوز مضاعف و در نتیجه آسیب‌های عصبی (نوروپاتی) شود.
  • کاهش جذب مواد معدنی: مصرف همزمان آهن، کلسیم و منیزیم می‌تواند با ایجاد رقابت در جذب گوارشی، اثربخشی یکدیگر را به شدت کاهش دهد.
  • تجمع سموم در بافت چربی: ویتامین‌های محلول در چربی (مانند A، D، E و K) در بدن ذخیره می‌شوند و برخلاف ویتامین‌های محلول در آب، مازاد آن‌ها از طریق ادرار دفع نمی‌شود؛ بنابراین مصرف روزانه و بی‌رویه آن‌ها خطر مسمومیت بالایی دارد.

🎬 ویدیوی مرتبط: دوازده نکته‌ی «بسیار مهم» در مصرف دارو و مکمل

راهکار نهایی: پایش پزشکی و اولویت با غذای طبیعی

بسیار مهم است که مکمل‌ها حتماً با نظر، تجویز و کنترل پزشکی که در آن حوزه اطلاعات کافی دارد، مصرف و پایش شوند.

هیچ مکملی نمی‌تواند جایگزین یک بشقاب غذای سالم شود و مصرف چشم‌بسته آن‌ها با طناب اینفلوئنسرها، نه تنها شما را به رویای لانجویتی نمی‌رساند، بلکه سلامت ارگان‌های حیاتی‌تان را هم به خطر می‌اندازد.

🎬 ویدیوی مرتبط: آشنایی با مفهوم «لانجویتی»: چرا باید به کیفیت زندگی در تمام طول عمر توجه کنیم؟

منبع: اقتباس از گزارش سلامت شبکه BBC

مطالب مرتبط

چرا باشگاه را رها می‌کنیم؟ (و چطور با علم روان‌شناسی به ورزش معتاد شویم!)

احتمالاً برای شما هم پیش آمده که با کلی ذوق در باشگاه ثبت‌نام کنید، اما بعد از چند هفته همه‌چیز متوقف شود! علم روان‌شناسی می‌گوید مشکل لزوماً از اراده شما نیست؛ مشکل در نوع نگاه مغز به ورزش است. مغز ما پاداش فوری می‌خواهد، نه وعده سلامتی در آینده! از دیدگاه روان‌شناسی، وقتی هزینه‌های فوری […]

پاسخی برای یک پرسش قدیمی: چرا خاطرات کودکی‌مان را به یاد نمی‌آوریم؟

مدت‌ها این عقیده وجود داشته که در ماه‌ها و سال‌های ابتدایی زندگی، اصلا خاطرات به طور کلی در مغز انسان ذخیره نمی‌شوند و به همین خاطر است که خاطرات چند سال ابتدایی زندگی‌مان را به یاد نمی‌آوریم. حالا یک پژوهش تازه که نتایج آن روز گذشته منتشر شده نشان داده ما از همان ابتدای تولد […]

بهره‌وری ربات‌های امداد رسانی یا تحویل مرسوله: به چند ناظر انسانی نیاز داریم؟

طی چند سال گذشته روی موضوع تحویل مرسوله‌ با کمک پهباد یا ربات‌های کوچک حمل و نقل، فعالیت‌های زیادی صورت گرفته و شرکت‌هایی مانند آمازون همین الان هم در برخی نقاط دنیا برای تحویل بسته‌ها از این سیستم استفاده می‌کنند. اما تحویل با کمک ربات پرنده یا چرخدار هم نیاز به نظارت توسط اپراتور انسانی […]

مصرف الکل در خانم‌ها و افزایش خطر مرگ ناشی از کبد چرب

می‌دانیم که یکی از عوارض مهم مصرف الکل در دراز مدت، ایجاد بیماری کبد چرب است که یک بیماری بالقوه کشنده به‌حساب می‌آید. حالا نتیجه یک پژوهش بلند مدت نشان داده که میزان کشندگی این بیماری در خانم‌ها حدود دو برابر آقایان است. این پژوهش که در ژورنال Hepatology منتشر شده بیش از ۱۰ هزار […]

تاثیر قابل توجه داروی بنرالیزوماب در کنترل آسم شدید

بنرالیزوماب (benralizumab) یک داروی بیولوژیک از نوع آنتی‌بادی‌های مونوکلونال است که در بیماری آسم مورد استفاده قرار می‌گیرد. حالا نتایج یک پژوهش مهم نشان می‌دهد که این دارو در کنترل آسم شدید بسیار موثر بوده و با کمک آن می‌توان دوز داروهای استنشاقی کورتیکواستروئیدی را کاهش داد. این پژوهش که در ژورنال لنست منتشر شده […]

تصویر بند انگشتی
ارتباط درد زانو با سندرم متابولیک

سندرم متابولیک به مجموعه‌ای از اختلالات همراه گفته می‌شود که شامل: چاقی مرکزی (شکم – حداقل ۹۴ در مردان و ۸۰ سانتی‌متر در خانم) و وجود حداقل دو مورد از موارد زیر است: اما بعد از همه اینها مشخص شده که وجود «زانو درد» هم با این سندرم مرتبط است و شاید بد نباشد در […]

مطالب داغ

تاثیر مسواک زدن بیماران بستری بیمارستان در کاهش ابتلا به عفونت‌های ثانویه و مدت بستری

بیمارانی که در بیمارستان بستری هستند، به ویژه آنهایی که بخش مراقبت‌های ویژه‌اند و با کمک دستگاه نفس می‌کشد، با احتمال بالاتری نسبت به دیگران به عفونت‌های ثانویه از جمله ذات‌الریه دچار می‌شوند. حالا نتیجه یک پژوهش نشان داده روزانه ۲ بار مسواک زدن در بیماران بستری و خصوصا در بخش مراقبت‌های ویژه سبب کاهش […]

ترکیب موز و توت‌ ۸۴ درصد از خواص مفید آنها را نابود می‌کند!

احتمالاً شما هم بارها شنیده‌اید که برای سلامت قلب و عروق، نوشیدن یک لیوان معجون موز و توت‌فرنگی بهترین انتخاب صبحگاهی است؛ اما آیا می‌دانستید این ترکیب جذاب می‌تواند تا ۸۴ درصد از خواص مفید انواع توت‌ را خنثی کند؟  بر اساس مطالعه‌ای جدید، موز حاوی مقادیر بالایی از آنزیمی به نام پلی‌فنول اکسیداز است؛ […]

آشنایی با ۱۴ عامل مستعد‌کننده‌ی فرسایش مغز (دمانس)


وقتی صحبت از دمانس (فرسایش مغز) و بیماری‌های زیرمجموعه‌ی آن مانند آلزایمر می‌شود، هنوز با پرسش‌های بدون پاسخ زیادی مواجه هستیم. اما طی سال‌های گذشته برخی بیماری‌ها و اختلالات جزو عوامل مستعد‌کننده‌ی اصلی شناخته شده‌اند. حالا نتایج دو پژوهش بزرگ جدید، دو عامل خطرساز تازه را به لیست قبلی اضافه کرده: اختلالات بینایی درمان نشده […]

آیا مصرف ۴۰۰ میلی‌گرم کافئین در روز بدون ضرر است؟

چند روز قبل در آپدیت ام دی در مورد پژوهشی صحبت کردیم که در آن تلاش شده بود مناسب‌ترین میزان مصرف قهوه محاسبه شود. بر اساس نتایج آن، افرادی که جزو گروه پرمصرف هستند (یعنی چهار فنجان یا بیشتر از آن) قهوه مصرف می‌کنند، در بلند مدت دچار کاهش توانایی‌های ذهنی بیشتری در مقایسه با […]

مطالب پربازدید

آیا تیرزپاتید (Tirzepatide) در درمان چاقی یک انقلاب ایجاد می‌کند؟

این روزها داروهای کاهش وزنی که با اثر روی گیرنده GLP1 عمل می‌کنند، طرفداران زیادی پیدا کرده‌اند و سماگلوتید (semaglutide) در خط مقدم آنها است. حالا یک داروی دیگر به نام تیرزپاتید (Tirzepatide) هم احتمالا به لیست داروهای لاغری اضافه خواهد شد و این یکی حتی از سماگلوتید هم بهتر عمل می‌کند. این دارو در […]

میزان مناسب و بهترین روش مصرف ویتامین D: روزانه؟ هفتگی یا ماهیانه؟

ویتامین D جزو ویتامین‌های مهمی است که کمبود آن در تمام دنیا شیوع بالایی دارد و پیش‌بینی می‌شود حدود یک میلیارد نفر در سراسر جهان به کمبود آن دچار هستند. در اینجا می‌خواهیم به این نکته بپردازیم که بهترین روش مصرف مکمل ویتامین دی چگونه است و مقدار مناسبش چقدر است؟ اما پیش از شروع […]

تیرزپاتید، ویگووی، ویکتوزا و… پاسخ به پرسش‌های رایج در مورد داروهای لاغری و کاهش وزن GLP1

قبلا در «آپدیت ام دی» در مورد داروهای لاغری و کاهش وزن زیاد صحبت کرده‌ایم. در میان آنها یک دسته دارویی خاص طی چند سال گذشته محبوبیت ویژه‌ای پیدا کرده‌اند. اینها جزو یک کلاس دارویی به نام «آگونیست گیرنده پپتید شبه گلوکاگون ۱» یا به طور خلاصه «آگونیست GLP1» هستند. جالب است بدانید اغلب این […]

تایید داروی تیرزپاتید (Tirzepatide) برای کاهش وزن توسط سازمان غذا و داروی آمریکا

اواخر اردیبهشت از نتایج قابل توجه داروی تیرزپاتید (Tirzepatide) در کاهش وزن صحبت کردیم. حالا سرانجام استفاده از این دارو توسط سازمان غذا و داروی آمریکا برای دو گروه از افراد مورد تایید قرار گرفته است: ۱- افراد چاق (دارای BMI بالای ۳۰)
۲- افرادی که دارای اضافه وزن هستند (BMI بالای ۲۷) و یکی از […]

با همکاری

پژوهشکده آینده پژوهی در سلامت
پژوهشکده آینده پژوهی در سلامت
معاونت آموزشی سازمان نظام پزشکی کل کشور
معاونت آموزشی سازمان نظام پزشکی کل کشور
اداره کل آموزش همگانی جمعیت هلال احمر
اداره کل آموزش همگانی جمعیت هلال احمر
X
آپدیت ام دی تازه‌های پزشکی از رفرنس‌های معتبر