راز عمرهای بالای ۱۱۰ سال چیست؟ سلولهایی که سرطان را شکار میکنند
تا به حال از خودتان پرسیدهاید چرا بعضی افراد نهتنها به ۱۱۰ سالگی میرسند، بلکه تا آخرین سالهای عمر از بیماری قلبی، زوال عقل و سرطان هم در امان میمانند؟
نتایج پژوهش تازهای که در مجلهی معتبر Cell Reports منتشر شده، سرنخ هیجانانگیزی پیدا کرده است: یک ارتش مخفی از سلولهای ایمنی سرطانکُش!
کشف غافلگیرکننده در بدن ابرصدسالهها
پژوهشگران ژاپنی با مطالعه روی ۲۸ نفر در سه گروه سنی (۷۰ تا ۹۰ سال، ۱۰۰ تا ۱۰۹ سال و بالای ۱۱۰ سال) به نتیجهی بسیار جالبی رسیدند.
نوع کمیابی از سلولهای ایمنی به نام لنفوسیتهای تی کشنده (CD4 CTL) که توانایی نابودکردن سلولهای سرطانی را دارند، در بدن سالمندانِ بسیار پیر، بهطور چشمگیری بیشتر بود:
- در افراد ۷۰ تا ۹۰ ساله، این سلولها حدود ۴ درصد کل سلولهای تی را تشکیل میدادند.
- در صدسالهها این رقم به حدود ۱۰ درصد میرسید.
- در ابرصدسالهها (افراد بالای ۱۱۰ سال) این سهم به حدود ۱۸ درصد هم جهش میکرد!
نکتهی جالبتر اینکه این جهش ظاهراً از حدود ۱۰۰ سالگی تازه شروع میشود؛ یعنی درست زمانی که انتظار داریم سیستم ایمنی رو به افول باشد، بدنِ این افراد استثنایی هنوز در حال یادگیری و سازگاری است.
بیشتر بخوانید: افراد با سن بیش از یک قرن: آیا خون آنها با دیگران متفاوت است؟
سیستم ایمنیای که هرگز بازنشسته نمیشود
در حال حاضر بیشتر پژوهشهای حوزهی طول عمر روی «زوال» تمرکز کردهاند، اما این مطالعه نشان میدهد سیستم ایمنی حتی در سنین بسیار بالا هم میتواند بهصورت انتخابی خودش را تطبیق دهد.
شواهد نشان میداد این سلولها بیهدف تکثیر نشدهاند؛ بلکه در پاسخ به یک محرک مشخص و پایدار، خودشان را کپی کردهاند. در نمونهی یکی از صدسالهها، بیش از نیمی از این سلولها کاملاً یکسان بودند!
وقتی پژوهشگران گیرندههای این سلولها را با پایگاههای اطلاعاتی مقایسه کردند، حدود ۳۰ توالی با نمونههای افراد مبتلا به سرطان (بهویژه سرطان ریه) همخوانی داشت.
نکتهی شگفتانگیز اینکه هیچکدام از شرکتکنندگان در طول عمرشان هرگز سرطان نگرفته بودند. شاید همین سلولها سدی نامرئی در برابر رشد تومور بودهاند.
هنوز زود است جشن بگیریم
پژوهشگران تأکید میکنند که این یافتهها هرچند هیجانانگیز هستند اما فعلاً در حد فرضیهاند:
- هنوز مشخص نیست این سلولها دقیقاً به کدام بافتها میروند و آنجا چه میکنند.
- ممکن است این سلولها به آنتیژن دیگری غیر از سلولهای سرطانی واکنش نشان داده باشند.
- تا زمانی که نابودی مستقیم تومور توسط این سلولها اثبات نشود، نمیتوان با قطعیت آنها را «محافظان ضدسرطان» نامید.
گام بعدی پژوهشگران، ردیابی این سلولها در بافتهای مختلف بدن است تا شاید روزی بتوانیم راز سلامتی این افراد استثنایی را برای همهی ما رمزگشایی کنیم.
پینوشت: در مرکز تصویر، خانم میسائو آوکاوا را میبینید در جشن تولد ۱۱۷ سالگیاش!
جالب است بدانید که برای افرادی که به بالای ۱۱۰ سال میرسند، یک لقب هم وجود دارد و به آنها Supercentenarians میگویند.
منبع: Nature — How do people live beyond 110? Abundance of cancer-killing cells might be key
